विवाह · २०८३

माथिको छनोटमा "विवाह" र चालु BS वर्ष छान्नुस् — वर्षभरका प्रकाशित विवाह मिति महिनैपिच्छे देखिन्छन्। नेपालमा विवाहको सिजन प्रायः मंसिर–माघ र बैशाख–असारमा पर्छ, किनकि पंचांगले तिनै महिना खोल्छ।

केही चान्द्र महिना खास कार्यका लागि परम्परैले बन्द हुन्छन् — विवाहका लागि चौमास (करिब साउनदेखि कात्तिक), पौष र चैत वर्जित। शुक्र अस्त जस्ता ग्रह-स्थितिले पनि हप्तौं खाली बनाइदिन्छ। महिना खाली देखिनु पंचांगले नै बन्द गरेको हो — पण्डितका छापिएका सूचीमा पनि त्यही महिना खाली नै हुन्छ।

यो सूचीबाट मिति छनोट गर्नुस्, अनि आफ्नो जन्मकुण्डली र स्थान अनुसारको ठ्याक्कै लग्न पण्डित वा ज्योतिषबाट निकाल्नुस्। दिनको सूची सबैका लागि साझा हो; दिनभित्रको समय भने व्यक्तिगत हुन्छ।

गृह आरम्भ घर बनाउन थाल्ने — जग हाल्ने — शुभ दिन हो। गृह प्रवेश बनिसकेको घरमा पहिलोपटक पसेर बस्न थाल्ने दिन हो। दुवैका पंचांग नियम फरक भएकाले सूची पनि अलग-अलग छन्।

यी मिति नेपालको पंचांग र नेपाली समयअनुसारका हुन्। विदेशमा हुने कार्यमा धेरैले मिति नेपाली सूचीकै मान्छन्, तर लग्न भने त्यहाँको स्थान अनुसार फेरि निकाल्नुपर्छ — पण्डितसँग समय पक्का गर्नुपर्ने अर्को कारण यही हो।